{"id":26,"date":"2020-06-01T14:10:55","date_gmt":"2020-06-01T14:10:55","guid":{"rendered":"https:\/\/roosterriddle.com\/?page_id=26"},"modified":"2025-07-21T15:24:51","modified_gmt":"2025-07-21T13:24:51","slug":"over-ons","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/roosterriddle.com\/index.php\/sample-page\/over-ons\/","title":{"rendered":"Inleiding"},"content":{"rendered":"\r\n<p style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-family: terminal, monaco; font-size: 16px;\"><strong>NB.<\/strong> een vereenvoudigde versie van deze inleiding vind je <a href=\"https:\/\/roosterriddle.com\/documenten\/Sources\/InleidinginRRP.pdf\"><strong><em>hier<\/em><\/strong><\/a><\/span><\/p>\r\n<p><b>Inleiding<\/b><\/p>\r\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0 1. Het is het voorjaar van 1973. Een weekendje bij mijn schoonfamilie, waar ik dacht de voorbereidingen voor een voordracht over <em>ecosystemen<\/em>\u00a0en <i>stabiliteit<\/i> even te kunnen laten rusten.<\/p>\r\n<p>En dan, midden in ons zondagmiddag spelletje <em>Klaverjassen<\/em>, leest mijn jongste schoonzus -voor haar boekenlijst gedoken in een bundel van <em>Anton Koolhaas<\/em>\u2013 een passage voor over een haan: <em>Matthias<\/em>..\u00a0<\/p>\r\n<p><em>.. van het ene op het andere moment komt Matthias vanuit zijn veilige, vertrouwde wereldje in een situatie die hem fataal wordt..<\/em><\/p>\r\n<p>W\u00e9g is dan die wijze oude haan. Dood! Wat daarna, &#8220;.. <em>vlak bij het hek in een kuil, midden in de weg<\/em>, ..&#8221;, van hem over blijft, is een verzameling van \u2019onderdelen\u2019 die juist z\u00f3veel uiteen valt dat het in evenwicht komt met de zanderige, natuurlijke omgeving die het omhult.<\/p>\r\n<p><i>Wat is hier <strong>stabiliteit<\/strong>?<\/i><br \/>De voor de hand liggende conclusie van een \u2019<em>eco-<\/em>loog\u2019 i.o. : \u00a0Matthias bestaat bij de gratie van z\u2019n <em>omgeving<\/em>. Tot zijn fatale actie daarmee in harmonieuze <em>eenheid<\/em>. En als die haan zich even niet meer aan zijn omgeving <em>aanpast<\/em>? Dan valt <em>het systeem<\/em> Matthias uit elkaar. Simpel, <em>dat is de natuur<\/em>.<\/p>\r\n<p style=\"padding-left: 40px;\"><em>Natuur?<\/em> Als Matthias \u2018gewoon\u2018, oftewel <em>gelukzalig on<\/em>wetend, <em>zijn Natuur<\/em> gevolgd had was hij nog in leven geweest! Toch?<\/p>\r\n<p>Op slag vielen toen over enkele idee\u00ebn, die me voor mijn voordracht al maanden bezig hielden, een aantal puzzelstukjes op hun plaats. Maar, tot op de dag van vandaag bleven nog een paar stukjes hangen.<\/p>\r\n<p>Waaronder de intrigerende vraag die Koolhaas opwerpt:<\/p>\r\n<p style=\"text-align: center;\"><em>hoezo gaat het \u00e1ltijd goed .. en pas verkeerd als de haan begint te d\u00e9nken?<\/em><\/p>\r\n<p>De\u00a0 suggestie die voor mij van Koolhaas\u2019 schets uit gaat, is dat een \u2018schepsel\u2019 <em>juist door reflectief en doelgericht te denken<\/em> een afslag neemt die z&#8217;n voortbestaan -bovenop de natuurlijke uitdagingen- in gevaar kan brengen. En, kan <em>dierlijke -gelukzalige- onwetendheid<\/em> van wat <em>buitenshuis<\/em> gebeurt dan zo ook niet juist je <em>redding<\/em> zijn?<\/p>\r\n<p>Raakt Matthias misschien met zijn goede bedoelingen opgesloten in een <em>frame<\/em> (denkbeeldig hokje) dat hem uiteindelijk fataal wordt?<\/p>\r\n<p>Het gaat hier over een veelvuldig beschreven, herkenbaar probleem bij de mens. Een tragedie die ook al in de klassieken door de oude Grieken beschreven wordt. Bijvoorbeeld Plato&#8217;s <em><strong>Grot-metafoor<\/strong><\/em> en Aristoteles\u2019 <strong><i>Hamartia<\/i><\/strong>.<br \/>M\u00edj\u0301n brandende vraag is: <i>hoe, waar <\/i>en<i> wanneer<\/i> is dit, wat ik een soort <em>tegennatuurlijke<\/em> kortsluiting zou willen noemen, bij die denkende mens dan ontstaan? <em>W\u00e1\u00e1r<\/em> in de menselijke wordingsgeschiedenis en <em>hoe<\/em> wordt die <strong><em>afslag<\/em><\/strong>\u00a0dan genomen?<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p>\u00a0\u00a0\u00a0 2. Het voorjaar van 2022. Gaandeweg spitste deze vraag zich -onder invloed van allerlei persoonlijke ervaringen- toe:<\/p>\r\n<p>Zijn wij mensen misschien <em>juist m\u00e9t\u00a0<\/em>de verwerving van die voor de mens kenmerkende en unieke eigenschap terecht gekomen in een potentieel gevaarlijkere wereld? In een wereld die steeds meer beheerst lijkt te worden door <i>ellende <\/i>die het m\u00e9nselijk brein (ook) kan voortbrengen?<\/p>\r\n<p>En, als dat al zo is, hoe zouden we dat dan kunnen oplossen? Voorkomen?<\/p>\r\n<p>W\u00e9g van de ellende. <em>Maar hoe?<\/em> Dat is waar dit project over gaat. Of anders gezegd: over <em>de zoektocht<\/em>\u00a0naar de in mysteries gehulde afslag uit de Natuur naar een <em>ego<\/em>&#8211;<em>gestuurde<\/em> werkelijkheid. <em>Naar<\/em> <em>de oorsprong van ons denken,<\/em><\/p>\r\n<p>Nu, inmiddels een halve eeuw later, zijn de gestelde vragen met de toen gelegde puzzelstukjes -door een overweldigende hoeveelheid inzichten, ervaringsfeiten, onderzoeksresultaten &amp; publicaties aangevuld en omgeven- steviger dan ooit verankerd in een theoretisch concept over een wereld waarin <em>wij mensen<\/em> menen te leven met<em> &#8216;de natuur die ons omgeeft\u2019.<\/em><br \/>Enkele van de hierna gepresenteerde inzichten zullen waarschijnlijk als z\u00f3 alledaags en \u2019<em>voor-zich-sprekend<\/em>\u2019 gezien worden dat ze -in ieder geval binnen het reguliere, door de rede gedomineerde debat- als vaststaande feiten worden aangenomen (\u201d<em>dat weten we al lang<\/em>\u201d). Andere zullen daarentegen binnen diezelfde <em>westerse<\/em> traditie -waarin ook ik ben opgegroeid- worden gezien als onzinnig of irrelevant. En soms gewoon vergeten of misschien niet eens herkend.<\/p>\r\n<p>Echter,<em> als vissen de wereld waarin ze leven zouden willen begrijpen, dan zou \u00e9\u00e9n van de laatste dingen die ze ontdekken wel eens het water kunnen zijn waar ze in zwemmen.<\/em><\/p>\r\n<p>Toen ik aan dit project begon, dacht ik dat de uitwerking van die ene vraag met mijn idee\u00ebn &#8211;<em>Natuurlijke uitsluiting<\/em>,\u00a0<i>logische subversie &amp; lokale integriteit-<\/i> voor de hand lag. <i>Niet<\/i> in onze westerse, door de ratio beheerste samenleving dus. <em>Taal schiet steeds weer tekort<\/em>. En het is ook voor ons mensen niet bepaald gemakkelijk om\u00a0<em>het water<\/em> te zien in de omgeving (traditie, context) waarin je van jongs af bent opgegroeid. Te midden van alledaagse ervaringen en -ook vaak v\u00f3\u00f3rgekookte- <em>vanzelfsprekendheden<\/em>. Als je je dan niet steeds opnieuw een beetje verz\u00e9t door zogenoemd <em>\u2019vaststaande feiten&#8217;<\/em>\u00a0 en pragmatisch gekozen <i>grenzen<\/i> kritisch te blijven onderzoeken, maken deze je op den duur <em>blind.<\/em><\/p>\r\n<p>Ongemerkt raak je dan opgesloten in een &#8211;<em>z\u00e9lf gekozen?-<\/em> begrensde, door dogmatische vooroordelen beheerste wereld. Een isolement waarin <em>hokjesdenken<\/em> op de loer ligt <em>..<\/em><\/p>\r\n<p><em>Ecologisch onderzoek<\/em> gaat over het &#8216;huis&#8217; <em>in samenhang met<\/em> zijn bewoners. Maar, b\u00faiten die\u00a0<em>eenheid<\/em> van huis + bewoner is er<em> in \u00f3nze ingekaderde wereld<\/em> steeds weer die nieuwe, uitdagende en daarboven immer <i>onbekende<\/i>\u00a0omgeving die we om praktische redenen maar al te graag wensen uit te sluiten of te beheersen: dat <i>mysterie <\/i>b\u00faiten ons vertrouwde kader<i>. <\/i>Dat <em>hokje<\/em> waar binnen we zekerheid denken te vinden en dat ons de <i>illusie<\/i> voortovert dat <em>wij mensen<\/em> de Natuur wel zouden kunnen beheersen<i>. Stabiliteit en zekerheid <\/i>zouden kunnen cre\u00ebren \u00e9n vast houden als we er in slagen <em>binnen<\/em> <em>dat hokje<\/em> \u00e1lles -maar dan ook alles- onder controle te krijgen &#8230;<\/p>\r\n<p>\u00a0 \u00a03. Het is, denk ik, helemaal niet zo vreemd dat een beeldende tekst als bovengenoemde van Koolhaas ineens je ogen kan openen. <i>Dat is namelijk precies wat ware kunst doet: w<\/i>aar taal en logica te kort schieten, wordt kunst geboren. Door alledaagse dingen te ver<em>beelden<\/em>. De \u2019werkelijkheid\u2019 weergegeven op een manier die vragen oproept. Je bewust makend van de absurditeit van <em>vanzelfsprekendheden<\/em>. Vanuit een n\u00e9t weer even <em>ander perspectief. <\/em>Concreter: van uit een weer <em>m\u00e9\u00e9r omvattend<\/em> hokje. Of: meer Werkelijkheid.<\/p>\r\n<p>Maar, lastig blijft het om een kunstig <em>verbeelde &#8216;<\/em>absurditeit&#8217; serieus te verwoorden. Wat jij <em>ervaart<\/em> probeert te vertalen naar de dagelijkse wereld van iemand anders. Een <em>ervaring<\/em> probeert d\u00f3\u00f3r te geven. Daarvoor zou je om te beginnen het \u2018hokje\u2019 van die \u2018kunstenaar\u2019 -zijn context- eerst volledig moeten kennen. Wat Koolhaas bedoelt, <i>is<\/i>\u00a0daarom ook niet in een paar woorden uit te leggen. <em>Het begint met het zien<\/em>. Met een \u2018<em>Aha-Erlebnis<\/em>\u2018 (een <i>o z\u00f3 zit dat<\/i>-ervaring). Daarn\u00e1 volgt de \u2018onmogelijke\u2019 uitleg aan die ander in zijn eigen wereld, die het niet meteen k\u00e1n zien omdat <em>jouw<\/em> wereld en die van <em>die ander<\/em> elkaar onvoldoende overlappen. Taal schiet daar <em>altijd<\/em> tekort. Alleen\u00a0<em>kunst<\/em> kan m.i. zo\u2019n kloof overbruggen.<\/p>\r\n<p>De (beeldende) kunst -en ook de <em>mythish-religieuze<\/em> literatuur- zit vol met aansprekende voorbeelden. Probeer eens uit te leggen (= <em>onder woorden<\/em> brengen) wat bv. <em>Ren\u00e9 Magritte<\/em>\u00a0met zijn <em>\u201dCeci n\u2019est pas une pipe.\u201d<\/em> uitbeeldt. Of de boodschap te duiden in de boeken van het Oude Testament. Of die in de mythen van de oorspronkelijke, inheemse bevolking van Noord &amp; Zuid Amerika. Of die in de Chinese, Keltische en Germaanse mythen. <br \/>Of iemand te vertellen hoe een mooie Cabernet Sauvignon smaakt. Hoe de originele <em>live<\/em>-uitvoering van bv. Jimi Hendrix&#8217; <em>Voodoo Child<\/em> klinkt en in een <em>muziekpartituur<\/em> zou kunnen worden opgeschreven. Of <em>Purple Rain<\/em> van <em>Aynsley Lister<\/em> (Tower Sessions, 2010). ..<\/p>\r\n<p>En zo kunnen we nog wel een tijdje door gaan ..<\/p>\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n<p>HCJ studied <em>Ecology, Microbiology &amp; Systems Theory<\/em> at <a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/VU-University-Amsterdam-104066462962667\/\">VU Amsterdam<\/a><\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n<p>&nbsp;<\/p>\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>NB. een vereenvoudigde versie van deze inleiding vind je hier Inleiding \u00a0\u00a0\u00a0 1. Het is het voorjaar van 1973. Een weekendje bij mijn schoonfamilie, waar ik dacht de voorbereidingen voor een voordracht over ecosystemen\u00a0en stabiliteit even te kunnen laten rusten. En dan, midden in ons zondagmiddag spelletje Klaverjassen, leest mijn jongste schoonzus -voor haar boekenlijst&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/roosterriddle.com\/index.php\/sample-page\/over-ons\/\">Lees verder <span class=\"screen-reader-text\">Inleiding<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":2,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-26","page","type-page","status-publish","hentry","entry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/roosterriddle.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/26","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/roosterriddle.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/roosterriddle.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/roosterriddle.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/roosterriddle.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=26"}],"version-history":[{"count":189,"href":"https:\/\/roosterriddle.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/26\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1302,"href":"https:\/\/roosterriddle.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/26\/revisions\/1302"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/roosterriddle.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/2"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/roosterriddle.com\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=26"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}